Ren Hang stapte vannacht uit het leven. Als ode aan dit zeer beloftevolle jonge talent publiceer ik een paper die ik deze winter schreef over het mannelijk naakt in zijn werk.

Over

Deze controversiële Chinese fotograaf en dichter is zeer kort in interviews. Er is dus weinig geweten over zijn persoonlijk leven. Hij is geboren in 1987 en afkomstig uit Chang Chun in de provincie Jilin (in het noordoosten van China). Momenteel woont hij in Beijing, waar hij marketing met afstudeerrichting reclame studeerde (een opleiding die hij nooit afmaakte). Sinds 2008 neemt hij foto’s, omdat hij zich zou verveeld hebben tijdens de lessen (Manning, 2015). Omdat hij na de tijd van Mao opgroeide, gevormd door China’s één-kindpolitiek en dus zonder broers of zussen, maar met internet, games en toegang tot Westerse informatie, in een economisch boomend China, zou hij lak hebben aan traditie. (Han, 2014). Daarom beeldt hij de ontwaking van een nieuwe generatie uit, die hun draai niet vindt in het hedendaagse industriële en gecommercialiseerde China en smacht naar (seksuele) vrijheid. (Stieglitz 19, 2015). Een kant van China die onderbelicht is tot nu toe (Duncan, 2013).

Werk

Ren Hang toont voornamelijk mannelijk en vrouwelijk naakt in zijn foto’s, heel soms ook geklede modellen. Hij toont deze zowel alleen, als hetero- of holebi-koppel, trio of quatro. Hij maakt soms ook gebruik van androgyne of transgender modellen of poses waarin moeilijk te zien is of de modellen mannen of vrouwen zijn. In 2010 en 2011 fotografeerde hij transgenders in hun crossdressing outfit. Hij heeft ook een fotoreeks van zijn moeder (in ondergoed weliswaar, zijn eigen moeder naakt fotograferen, daar was hij naar eigen zeggen niet klaar voor (Rivera, 2015)).

Zijn foto’s zijn vaak provocerend expliciete, directe en rauwe realistische close-ups van genitaliën, al dan niet in erecte of zelfs ejaculerende toestand. Verschillende fetisjen komen aan bod en de huid van nek en genitaliën wordt uitgerokken. Toch is zijn werk niet pornografisch te noemen. Ren Hang zelf beweert simpelweg dat mensen in hun natuurlijke staat zijn wanneer ze naakt zijn. Hij wil ook aantonen dat erotiek ook in China bestaat, net zoals overal. (Photography: Ren Hang has no limits, z.j.).

“I’ve also shot landscapes, actually, but nobody likes that. I suppose people don’t need landscapes, they care more about nudity. I used to be very curious about sex; there was something mysterious about it, and I took some pictures for fun. Now I see sexuality as the most natural thing in the world.” (Ren Hang) (Han, 2014)

Wie verder kijkt dan het expliciet naakt, ziet zeer poëtische foto’s in een surrealistische setting:

“At times the work is exploitative and highly fetishistic, provoking an immediate emotional response, at other times it is abstract and minimalistic, inviting a quiet contemplation” (Stieglitz 19, 2015).

Lichamen die wel siamees verdubbeld lijken of acrobatisch verstrengeld vormen met hun geometrische vormen een mooie compositie. De lichamen lijken sculpturen en worden soms ook gecombineerd met beeldhouwwerken.

Een prachtige omschrijving van dit poëtische element in zijn werk vond ik in een interview voor Autre:

“His images spill into an obscene wonderland where basic questions become irrelevant and a twisted sense climbs over your flesh like worms on rotted meat. (…) Hang’s work is evidence of a deeply creative soul who bends erotic concepts like impermeable alloy into immaculate imagery rife with crude and mysterious spirituality. Hang’s subjects are dancers in a dangerous dance of lust and desire.” (Kupper, 2014)

Felle primaire kleuren zijn zeer opvallend in zijn werk. Vooral het kleur rood wordt veelvuldig gebruikt, als achtergrond, lakens, sjaal, rook of verf, maar vooral bij de vrouwelijke modellen als rode nagellak en lippenstift (die ook gebruikt wordt om eikel, schaamlippen en wenkbrauwen mee te stiften). Ook geel en blauw komen vaak voor in de vorm van bloemen of tegels, in combinatie met helder groen gras.

Als locatie voor zijn werk wordt hij in China vaak genoodzaakt tot binnenshuis fotograferen, in zijn appartement of in hotelkamers. Lakens, een telefoondraad, gordijnen, een bad of douche en een dakterras komen dan ook veelvuldig in beeld.

Daarnaast fotografeert hij waar hij kan in de natuur: veel foto’s zijn genomen in water, sneeuw, rotsen, gras, riet of bomen in het donker. De harmonieuze link tussen mens en natuur is een constante in zijn werk. Vaak dienen bloemen of fruit ook als camouflage. In 2013 en 2014 gebruikte hij allerlei dieren in zijn foto’s: slangen, vissen, papegaaien, octopussen, zwanen, vlinders, duiven, pauwen, katten, kippen, slakken, leguanen en paarden.

Er zit best wel veel humor in zijn foto’s, zo gebruikt hij de meest bizarre objecten als dildo’s. Het plezier en enthousiasme van de shoots spat er duidelijk af. Verschillende thema’s en poses komen doorheen de jaren meerdere malen terug in zijn werk. In zijn beginfase (2008) was hij duidelijk nog wat zoekende qua stijl en nam hij nog vooral zwart-wit foto’s. In 2011 experimenteerde hij met scherptediepte en overbelichting.

Betekenis

Ren Hang is even zwijgzaam in interviews over zichzelf als over de betekenis achter zijn werk:

“I don’t try to get a message across, I don’t give my works names, I don’t date them. I don’t want to instill them with any vocabulary. I don’t like to explain my photos or work as a whole.” (Ren Hang) (Risselet, 2017).

De mogelijke interpretaties zijn dan ook divers. Sommigen vinden zijn gebrek aan interesse een bewijs dat hij een echte kunstenaar is, die impulsief handelt in een flow, anderen vinden het net leeg en oppervlakkig (Homen, 2015).

Zijn erotische foto’s worden gezien als een portret van de Chinese underground jongerencultuur, zonder moreel oordeel (Wright, 2016). Anderen benadrukken dan weer dat niet de provocatie en focus op de fallus het voornaamste is, maar vooral de intimiteit en vervreemding (Gosling, 2016).

Zijn werk wordt ook heel emanciperend en feministisch geïnterpreteerd, als een ode aan body positivity, doordat de modellen de kijker recht aankijken, zonder verlegen te zijn.

“Hang’s photographs almost de-eroticise the body rather than eroticise the body, which is the sole purpose of pornography. This is very comforting to witness in today’s age where both women and men are constantly being over-sexualised in the media.” (Roche, 2016).

Verschillende gallerijen die zijn werk toonden (MaMa en Capricious 88) benadrukken dat Hang de beperkende grenzen van heteronormativiteit overschrijdt en alternatieven toont.

E. Gosling suggereert dat de humor in zijn werk seksualiteit niet alleen normaliseert, maar ook een tegengewicht biedt voor zijn depressieve periodes. De rode kleur, ook gelinkt aan de Chinese vlag en communistische posters, is er volgens haar één van passie en kwaadheid (2016).

Methode

Blijkbaar gaat Ren Hang zeer chaotisch en spontaan te werk. Hij plant niets op voorhand, maar improviseert op het moment zelf. 

“Het geeft zijn werk een glans van spontaniteit en benadrukt het gevoel van onbezonnenheid. Ook de afgelegen plekken waar hij fotografeert, doen vermoeden dat zijn beelden op intuïtieve wijze ontstaan.” (Foam, 2017).

Hoewel het resultaat lijkt op een speels reisdagboek, ensceneert hij zijn foto’s en choreografeert de modellen in de exacte poses die hij wil.

Hij beweert enkel zijn dagelijks leven tussen zijn vrienden te documenteren (Ren Hang: Athens Love, 2016). Zijn mannelijke modellen zijn vaak vrienden of geliefden. De vrouwelijke (amateur)modellen vindt hij via Instagram, zijn website of spreekt hij aan op straat.

“I shot whatever I saw. When I lived in the student dorm, what I saw most was my roomie’s naked body.” (Ren Hang) (Homen, 2015)

Hij leerde zichzelf fotograferen met een zilveren automatische Minolta 35 mm filmcamera die hij voor een paar yen kocht op eBay (Photography: Ren Hang has no limits, z.j.).

“My camera is a very cheap camera. It’s very easy, you don’t need to do anything. You just hit the flash. It’s easier than painting, but I also do paintings. With painting you need to spend more time: one or two months for one painting. I think it’s too long for me, but a photo is easy. I don’t like Photoshop. I don’t like digital. I’ve tried different cameras, but you need to think about how to use these cameras. I don’t have time to think about how to shoot. The best way is just to use a very simple camera. I use my mind to think about how to shoot with my models, not about the light, the flash, or anything about the camera.” (Ren Hang) (Rivera, 2015)

Hij maakt geen gebruik van extra belichting of een team assistenten (Risselet, 2017). Dit geeft de foto’s het typische “snapshot” gevoel.

Invloeden

De combinatie van het obscene en poëtische doet me denken aan Robert Mapplethorpe, de sculpturale ruggen aan Man Ray. Anderen linken Ren Hang ook aan Chinese kunstenaars Ai WeiWei (Kane, 2016) en Lin Zhi Peng a.k.a. 223 (Stieglitz 19, 2015) en internationale kunstenaars Nan Goldin (Capricious 88, 2015), Juergen Teller (Manning, 2015), Ryan McGinley, Terry Richardson, Nobuyoshi Araki (Duncan, 2013), Larry Clarke (Phaidon, 2014) en Helmut Newton (Feuerhelm, 2015).

Succes en censuur

Ren Hang werd internationaal bekend via internet. Hij exposeerde wereldwijd en deed foto shoots in New York, Athene en Attica. Zijn werk omvat intussen immens veel foto’s, die hij uitgaf in meerdere boeken. Zijn foto’s verschenen ook in fashion magazines en hij fotografeerde in opdracht voor bekende modemerken.

In eigen land, het nog steeds erg conservatieve China, botst hij echter op zware censuur. Naakt in de openbare ruimte is er immers verboden. Zijn sites worden constant van het internet gehaald. Niemand in Beijing durft zijn foto’s printen, omdat dit strafbaar zou zijn als het verspreiden van pornografisch materiaal (Han, 2014), laat staan tonen in een galerij. Indien hij dat toch probeert, worden tentoonstellingen geannuleerd, camera’s geconfisqueerd en prints verscheurd of bespuwd. Zijn foto’s leidden zelfs tot boetes, arrestaties en dreigbrieven (Crabbe, 2015). Toch wil hij naar eigen zeggen geen politieke statements maken (Foam, 2017).

Zie ook: Renhang.org / Tumblr / Facebook / Flickr / Instagram